5) شاخص H:
h-index يكي از شاخصهاي جديد علمسنجي است كه علاوه بر اندازهگيري توليدات علمي افراد، ميزان تأثير (impact) علمي افراد را نيز مشخص ميكند. اين شاخص در سال 2005 ميلادي توسط پروفسور Hirsch، فيزيكدان دانشگاه كاليفرنيا ارايه شد. شاخص h-index بر اساس توزيع استنادات (citations) اسناد (documents) منتشر شده يك محقق تعيين ميشود. اين شاخص براي گروهي از محققان مانند يك دپارتمان، مركز يا دانشگاه نيز قابل محاسبه است. بنا به تعريف، چنانچه h مقاله از Np مقاله يك محقق هر كدام داراي حداقل h استناد باشند و مابقي مقالات وي يعني Np-h مقاله وي هر كدام كمتر از h بار استناد شده باشند، محقق داراي نمايهاي معادل h است. براي مثال چنانچه
h-index محققي 5 باشد، مفهوم آن اين است که اين محقق حداقل 5 مقاله منتشر شده دارد که هرکدام حداقل 5 استناد دارند. به عبارت ديگر ساير مقالات اين محقق کمتر از 5 استناد دارند.
بنابراين h-index نتيجه تعادل بين تعداد انتشارات و تعداد استنادات به ازاي هر مقاله است. اين شاخص به منظور ارتقاي ساير شاخصهاي اندازهگيري علم مانند تعداد كل مقالات و تعداد كل استنادات طراحي شده است تا محققان تأثيرگذار را از آنهايي كه صرفاً تعداد زيادي مقاله منتشر ميكنند، متمايز كند. اين شاخص براي مقايسه محققان با حيطه كاري يكسان كاربرد دارد. امروزه اين شاخص معادل
Impact Factor براي محققين محسوب ميشود. پایگاه های اطلاعاتی استنادی تحت وب برای محاسبه شاخص اچ عبارتند از: ،Web of Science، Google Scholar، Scopus.
برگرفته از کتاب"اصول نگارش مقالات علمی" تألیف دکترزهرا حجازی زاده، دکتر سعید جوی زاده، الهام شمس آبادی، دکتر مرضیه موغلی